Darmflora en vermoeidheid: Wat zeggen 2021-studies?

"Chronische vermoeidheid is vaak nauw verbonden met een verstoorde balans in het microbioom, waarbij specifieke bacteriën en diversiteitspatronen belangrijke aanwijzingen geven voor de gezondheid van de darmen."

Wanneer de energie in het lichaam structureel laag is, zoeken veel mensen naar de oorzaak. Recent onderzoek suggereert dat de staat van de darmflora een cruciale rol speelt bij het bepalen van de mate van vermoeidheid.

Belangrijkste inzichten: * Patiënten met ME/CFS vertonen een verminderde microbiële diversiteit in de darmen. * Bepaalde bacteriën, zoals *Eubacterium hallii* en *Cosenzaea*, zijn direct gecorreleerd met de ernst van vermoeidheid.

* Functionele maag-darmklachten (FGID's) komen wereldwijd voor bij meer dan 40% van de bevolking en hebben een grote impact op de levenskwaliteit. * Aanpassingen in dieet en gerichte probiotische strategieën kunnen helpen de darmgezondheid te herstellen.

Heeft mijn microbioom invloed op mijn vermoeidheid? De ochtendzon valt door de gordijnen terwijl iemand met een zwaar gevoel in de ledematen naar het plafond staart. Het is een gevoel van uitputting dat niet simpelweg door een nachtje door te slapen verdwijnt.

Onderzoek naar het microbioom werpt nieuw licht op dit fenomeen. Bij patiënten met ME/CFS is er een significante afname van de α-diversiteit en een merkbare verandering in de β-diversiteit van de darmmicrobiota vergeleken met gezonde individuen [S2].

Daarnaast zijn functionele gastro-intestinale stoornissen (FGID's), die gekenmerkt worden door buikpijn of veranderde darmmotiliteit, wereldwijd aanwezig bij meer dan 40% van de mensen [S3].

Deze aandoeningen leggen een zware sociaaleconomische druk op de samenleving en verminderen de levenskwaliteit aanzienlijk.

Bovendien is er een directe link tussen specifieke bacteriegroepen en de mate van vermoeidheid.

In een studie uit 2021 werd gevonden dat *Eubacterium hallii* negatief gecorreleerd is met de ernst van vermoeidheid (r = -0,30, p = 0,005), terwijl *Cosenzaea* juist een positieve associatie vertoonde met vermoeidheidsscores (r = 0,33, p = 0,0002) [S1].

Hoe beïnvloeden specifieke bacteriën de vermoeidheidssymptomen?

Een kop koffie staat koud op het bureau terwijl de focus volledig ontbreekt. Het lichaam voelt zwaar, alsoce de interne motor niet genoeg brandstof krijgt of de afvalstoffen niet goed worden afgevoerd.

Volgens Scientific reports (2021) was Eubacterium hallii negatief geassocieerd met de ernst van vermoeidheidsscores (r = -0,30, p = 0,005).

De aanwezigheid van bepaalde bacteriën bepaalt de balans in de darm. *Eubacterium hallii* en *Cosenzaea* zijn hierbij sleutelspelers die de verschuivingen in het microbioom tijdens vermoeidheid beïnvloeden [S1].

Daarnaast spelen functionele stoornissen een rol door de verstoring van de as tussen de darmen en de hersenen. De veranderde darmmotiliteit die gepaard gaat met FGID's kan de algemene energiehuishouding van het lichaam verstoren [S3].

Voeding speelt een belangrijke rol bij het reguleren van deze processen.

In een klinische trial werd aangetoond dat isocalorische dieetbehandelingen kunnen helpen bij gewichtsverlies (variërend van 2,57 tot 4,11 kg bij overgewicht), wat een indicatie is voor de impact van dieet op de algehele gezondheid en energie [S4].

Wat verandert er in mijn microbioom bij vermoeidheid? Het kijken naar een laboratoriumuitslag kan soms abstract aanvoelen, maar de cijfers vertellen een duidelijk verhaal over de interne biologische wereld.

Volgens de European journal of medical research (2024) is er een significante afname in α-diversiteit vastgesteld in het darmmicrobioom van ME/CFS-patiënten vergeleken met gezonde controles.

Bij mensen met ME/CFS is de α-diversiteit (de rijkdom aan verschillende soorten bacteriën) verminderd [S2]. Ook de β-diversiteit (de samenstelling van de gemeenschappen) vertoont verschuivingen, wat wijst op een verminderde veerkracht van het microbioom.

De correlatie tussen specifieke bacteriën en symptomen is ook een belangrijke indicator. Het lage niveau van *Eubacterium hallii* en de aanwezigheid van *Cosenzaea* kunnen dienen als biologische markers voor de ernst van de vermoeidheid [S1].

Bovendien is de prevalentie van FGID's met 40% zeer hoog en worden deze vaak gelinkt aan chronische vermoeidheid door functionele dyspepsie [S3]. Het verlies van een gezonde, diverse bacteriegemeenschap is daarmee een kernkenmerk van de vermoeide staat.

Hoe kan microbioomanalyse helpen bij de diagnose?

Een arts vraagt naar de aard van de klachten terwijl de patiënt probeert uit te leggen dat de vermoeidheid dieper zit dan alleen een gebrek aan slaap.

Microbioomanalyse kan helpen om patronen te herkennen die met het blote oog niet zichtbaar zijn. De aanwezigheid van *Eubacterium hallii* en *Cosenzaea* kan dienen als diagnostische indicatoren voor de mate van vermoeidheid [S1].

Bovendien zijn metrieken zoals α- en β-diversiteit cruciaal voor het identificeren van specifieke patronen bij ME/CFS [S2]. Hoewel dit geen vervanging is voor klinisch onderzoek, bieden deze waarden diepere inzichten in de microbiële staat van de patiënt.

Voor mensen met FGID's kan het maken van een microbieel profiel via ontlastings- of speekseltesten helpen om de aard van de verstoring in kaart te brengen [S3].

Welke leefstijlveranderingen verbeteren de darmgezondheid bij vermoeidheid?

Het maken van een gezonde maaltijd voelt soms als een enorme opgave wanneer de energie minimaal is. Toch is de keuze van wat er op het bord ligt essentieel voor de interne balans. In een studie van Cell reports.

Medicine (2024) resulteerde isocalorische beperkte voeding bij deelnemers met overgewicht of obesitas in een gewichtsverlies tussen de 2,57 en 4,11 kg.

Onderzoek naar dieetinterventies laat zien dat isocalorische diëten in combinatie met probiotica kunnen helpen bij het reduceren van gewicht en vermoeidheid [S4]. Het aanpassen van de calorie-inname zonder de voedingswaarde te verliezen is hierbij een belangrijke factor.

Daarnaast kan het richten op specifieke probiotica, zoals bepaalde *Lactobacillus*- of *Bifidobacterium*-stammen, helpen om de balans te herstellen door de aanwezigheid van ongewenste bacteriën tegen te gaan [S1].

Tot slot zijn stressmanagement en een dieet rijk aan prebiotica (zoals vezels en gefermenteerde producten) van groot belang om de microbiële balans te bevorderen [S3].

Stappenplan voor een gezondere darmbalans:

1. Diagnostische check: Overweeg in overleg met een specialist testen op specifieke microbiële markers zoals *Eubacterium hallii*. 2. Voedingsaanpassing: Introduceer geleidelijk meer vezelrijke prebiotica en gefermenteerde voeding om de diversiteit te stimuleren. 3. Gewichtsbeheer: Volg indien nodig een isocalorisch dieet om de metabole gezondheid te ondersteunen zonder extreme schommelingen. 4. Monitoring: Houd de relatie tussen dieet, darmklachten en energieniveaus nauwlettend bij.

Hoewel deze inzichten veelbelovend zijn, is het belangrijk om te onthouden dat microbioomanalyse een aanvulling is op klinische zorg. Het is geen wondermiddel en de effecten van dieet en bacteriën zijn vaak individueel bepaald.

Veelgestelde vragen

Hoe controleer ik de darmgezondheid in relatie tot vermoeidheid? Het is mogelijk om via ontlastings- of speekseltesten de niveaus van specifieke bacteriën zoals *Eubacterium hallii* en *Cosenzaea* te laten onderzoeken om patronen te herkennen [S1].

Welke bacteriën zijn gelinkt aan chronische vermoeidheid? Onderzoek wijst op een negatieve correlatie met *Eubacterium hallii* en een positieve correlatie met *Cosenzaea*. Daarnaast is een verminderde α-diversiteit een belangrijk kenmerk [S1, S2].

Hoe beïnvloedt voeding het microbioom? Isocalorische diëten kunnen helpen bij het reguleren van gewicht en vermoeidheid [S4]. Daarnaast kunnen prebiotica de groei van gunstige bacteriën zoals *Bifidobacterium* stimuleren [S3].